Δημήτρης Ν. Λύρας, MD, MSc, PhD
ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Οστεοσύνθεση Καταγμάτων
Τι Είναι Η Οστεοσύνθεση Καταγμάτων
Η οστεοσύνθεση καταγμάτων αποτελεί τη χειρουργική επέμβαση κατά την οποία, με τη χρήση ειδικών υλικών, σταθεροποιείται και ανατάσσεται (επαναφέρεται στην ανατομική του θέση) το οστό το οποίο έχει υποστεί κάταγμα, έχει σπάσει δηλαδή.

Πότε Ενδείκνυται Η Χειρουργική Οστεοσύνθεση
Η χειρουργική οστεοσύνθεση ενδείκνυται σε διάφορες περιπτώσεις καταγμάτων, όπως οι παρακάτω:
Ασταθή ή μετατοπισμένα κατάγματα: Η χειρουργική οστεοσύνθεση ενδείκνυται όταν τα οστικά τεμάχια είναι ασταθή ή παρεκτοπισμένα, ώστε να απαιτείται ανατομική ανάταξη και σταθεροποίηση για σωστή πώρωση.
Ενδαρθρικά κατάγματα: Όταν το κάταγμα επεκτείνεται εντός της άρθρωσης και επηρεάζει την αρθρική επιφάνεια, η οστεοσύνθεση προτιμάται για να αποκαταστήσει την ανατομία και να μειώσει τον κίνδυνο μετατραυματικής αρθρίτιδας.
Πολυκαταγματικοί τραυματισμοί: Σε περιπτώσεις με πολλαπλά οστικά κατάγματα ή συντριπτικά σπασμένα τεμάχια, η χειρουργική οστεοσύνθεση βοηθά στην αποκατάσταση της σταθερότητας και της λειτουργικότητας του άκρου.
Κατάγματα που δεν μπορούν να αποκατασταθούν συντηρητικά: Όταν η συντηρητική θεραπεία (π.χ. γύψος ή νάρθηκας) δεν είναι ικανή να διατηρήσει ικανοποιητική ανάταξη ή ανατομική ευθυγράμμιση, επιλέγεται η οστεοσύνθεση για βέλτιστη πώρωση.
Περιοχές Του Σώματος Όπου Μπορεί Να Εφαρμοστεί Οστεοσύνθεση
Η οστεοσύνθεση αποτελεί βασική χειρουργική μέθοδο αποκατάστασης καταγμάτων σε πολλές περιοχές του σώματος, κυρίως σε οστά που φέρουν σημαντικό μηχανικό φορτίο ή συμμετέχουν σε σύνθετες και λεπτές κινήσεις. Η επιλογή της τεχνικής και του υλικού εξαρτάται από τη θέση του κατάγματος, τη βαρύτητα της κάκωσης, την ποιότητα των μαλακών μορίων και τις λειτουργικές απαιτήσεις της περιοχής.
Στο κάτω άκρο, η οστεοσύνθεση εφαρμόζεται συχνά σε κατάγματα που επηρεάζουν τη βάδιση και τη στήριξη του σώματος, τα οποία αφορούν:
Στο άνω άκρο, η οστεοσύνθεση στοχεύει στην αποκατάσταση της κινητικότητας και της λειτουργικότητας και εφαρμόζεται στα παρακάτω:
Στο βραχιόνιο οστό
Στον αγκώνα
Στην περιοχή του καρπού
Στα οστά της άκρας χειρός και των δακτύλων
Τέλος, η οστεοσύνθεση χρησιμοποιείται και σε κατάγματα της λεκάνης και της κοτύλης, κυρίως σε σοβαρούς τραυματισμούς υψηλής ενέργειας, με στόχο την αποκατάσταση της σταθερότητας και της φυσιολογικής μηχανικής της περιοχής.
Εσωτερική Οστεοσύνθεση
Η εσωτερική οστεοσύνθεση αποτελεί χειρουργική μέθοδο αποκατάστασης καταγμάτων, κατά την οποία η σταθεροποίηση των οστικών τμημάτων επιτυγχάνεται με την τοποθέτηση μεταλλικών υλικών απευθείας στο οστό. Τα συνηθέστερα μέσα που χρησιμοποιούνται είναι πλάκες, βίδες, καρφιά και άλλα μεταλλικά υλικά ή συνδυασμός αυτών, τα οποία εξασφαλίζουν ακριβή ανατομική ανάταξη και υψηλό βαθμό σταθερότητας στο σημείο του κατάγματος. Με τον τρόπο αυτό διευκολύνεται η σωστή πώρωση του οστού και μειώνεται ο κίνδυνος παραμόρφωσης ή λειτουργικών επιπλοκών.
Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα της εσωτερικής οστεοσύνθεσης είναι η δυνατότητα της πρώιμης κινητοποίησης του ασθενή, γεγονός που συμβάλλει στην ταχύτερη αποκατάσταση της λειτουργικότητας και τη μείωση επιπλοκών που σχετίζονται με την παρατεταμένη ακινησία.
Στην κατηγορία της εσωτερικής οστεοσύνθεσης εντάσσεται και η ενδομυελική ήλωση, μια σύγχρονη τεχνική που εφαρμόζεται κυρίως σε κατάγματα μακρών οστών, όπως το μηριαίο και η κνήμη. Η μέθοδος αυτή προσφέρει εξαιρετική μηχανική αντοχήκαι ευνοεί τη φυσιολογική, βιολογική πώρωση, καθιστώντας την ιδιαίτερα αποτελεσματική σε επιλεγμένες περιπτώσεις καταγμάτων.

Εξωτερική Οστεοσύνθεση
Η εξωτερική οστεοσύνθεση είναι χειρουργική μέθοδος σταθεροποίησης καταγμάτων, κατά την οποία τοποθετούνται στο οστό ειδικές μεταλλικές βίδες και συνδέονται εξωτερικά με σύστημα ράβδων ή δακτυλίων. Η τεχνική αυτή επιτρέπει τη σταθεροποίηση του κατάγματος χωρίς εκτεταμένη χειρουργική παρέμβαση στο σημείο της κάκωσης, γι’ αυτό και είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε σύνθετες ή επιβαρυμένες περιπτώσεις.
Η εξωτερική οστεοσύνθεση επιλέγεται κυρίως σε ανοιχτά κατάγματα, σε βαριές κακώσεις με εκτεταμένη βλάβη των μαλακών μορίων, καθώς και σε πολυτραυματίες όπου απαιτείται ταχεία και ασφαλής σταθεροποίηση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε ως προσωρινή λύση, μέχρι να επιτραπεί η οριστική αποκατάσταση με εσωτερική οστεοσύνθεση, είτε ως βασική θεραπευτική επιλογή, ανάλογα με τη βαρύτητα του τραυματισμού και τη γενική κατάσταση του ασθενή.
Η εξωτερική οστεοσύνθεση κνήμης αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση, καθώς η κνήμη βρίσκεται σε επιφανειακή θέση και είναι περισσότερο εκτεθειμένη σε τραυματισμούς των μαλακών μορίων και άλλες επιπλοκές. Η μέθοδος προσφέρει σταθερότητα, επιτρέπει τον έλεγχο της επούλωσης και μειώνει τον κίνδυνο λοιμώξεων σε απαιτητικά κατάγματα της περιοχής.

Πλεονεκτήματα Και Πιθανοί Κίνδυνοι Της Οστεοσύνθεσης
Η οστεοσύνθεση αποτελεί μια χειρουργική επέμβαση η οποία χαρακτηρίζεται από πολλαπλά πλεονεκτήματα. Χαρακτηριστικά οφέλη της διαδικασίας είναι τα παρακάτω:
Η σταθερότητα
Η σωστή πώρωση
Η ταχύτερη αποκατάσταση
Ωστόσο, όπως συμβαίνει σε όλα τα χειρουργεία, έτσι και στην περίπτωση της οστεοσύνθεσης υπάρχουν και ορισμένοι ενδεχόμενοι κίνδυνοι για τους οποίους ο ασθενής ενημερώνεται πάντα λεπτομερώς από τον χειρουργό. Στους πιθανούς κινδύνους συναντάμε τα εξής:
Λοίμωξη ή άλλες παρενέργειες - αντίδραση εξαιτίας της εισαγωγής ξένου υλικού, όπως είναι οι βίδες και οι πλάκες
Καθυστέρηση πώρωσης, επούλωσης του κατάγματος
Ανεπαρκής ή ανεπιτυχής σταθεροποίηση του κατάγματος
Κατάρρευση του οστού περιμετρικά της περιοχής της οστεοσύνθεσης
Δυσκολία στην κίνηση και τη λειτουργία στις γύρω αρθρώσεις
Η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου οστεοσύνθεσης για κάθε ασθενή από τον ορθοπαιδικό χειρουργό αποτελεί βασικό παράγοντα επιτυχίας της επέμβασης και ελαχιστοποίησηςτων πιθανοτήτων να προκύψουν κίνδυνοι όπως οι παραπάνω. Η ιατρική παρακολούθηση του ασθενή μετά την επέμβαση και η επικοινωνία του ασθενή με τον γιατρό του σε περίπτωση παρενεργειών είναι εξαιρετικά σημαντικά για την καλύτερη μετεγχειρητική πορεία.
Αποκατάσταση Και Μετεγχειρητική Πορεία
Μετά την οστεοσύνθεση, η φόρτιση γίνεται σταδιακά όπως και η επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες, ανάλογα με τη φύση και τη δυσκολία τους. Για τις αθλητικές δραστηριότητες απαιτείται, στις περισσότερες περιπτώσεις, ένα διάστημα 3-4 μηνών πριν την πλήρη επαναφορά. Ο χρόνος επούλωσης εξαρτάται πάντα ανά ασθενή, όπως και το αν θα χρειαστεί φυσικοθεραπευτική υποστήριξη, η οποία δεν είναι απαραίτητη σε όλες τις περιπτώσεις.
Ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός Δημήτρης Λύρας βρίσκεται στη διάθεσή σας για περισσότερες πληροφορίες. Επικοινωνήστε με το ιατρείο του στον Χολαργό ή τα Ιλίσια και κλείστε ραντεβού για διάγνωση και θεραπεία!